Aydın'da işyerlerinde kullanılan iş ekipmanlarının güvenli şekilde çalıştırılabilmesi için yapılan periyodik muayene ve kontrollerin en önemli çıktılarından biri periyodik kontrol raporudur. İşyerinde kullanılan ekipmanın yalnızca kontrol edilmiş olması yeterli değildir; yapılan muayene, ölçüm ve testlerin mevzuata ve ilgili teknik kriterlere uygun şekilde kayıt altına alınması gerekir.
Aydın periyodik muayene kontrol raporu, iş ekipmanının veya ilgili tesisatın kontrol sırasında tespit edilen teknik durumunu ortaya koyan resmi teknik dokümandır. Raporda işyerine, ekipmana, kontrol yöntemine, yapılan test ve muayenelere, tespitlere, sonuç ve kanaate ve periyodik kontrolü gerçekleştiren yetkili kişiye ilişkin bilgiler bulunur.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından 23 Aralık 2025 tarihinde yapılan yönetmelik değişikliğiyle periyodik kontrol süreçlerinde EKİPNET ve İSG-KATİP uygulamalarına ilişkin kurallar daha açık şekilde düzenlenmiştir. Ayrıca raporların içeriğinde bulunması gereken bilgiler ayrıntılı olarak belirtilmiştir.
Periyodik kontrol; yönetmelikte belirtilen aralık ve yöntemlere uygun olarak, iş ekipmanlarının yetkili kişiler tarafından gerçekleştirilen muayene, deney ve test faaliyetlerini ifade eder.
Kontrol sonucunda hazırlanan rapor ise yapılan çalışmanın yazılı teknik kaydıdır.
Bu nedenle periyodik kontrol raporu ile bakım formu aynı belge değildir.
Bakım işlemi sırasında yapılan temizlik, ayar, parça değişimi, onarım veya arıza giderme işlemleri bakım kaydıyla belgelenebilir. Periyodik kontrol ise ekipmanın güvenli çalışma şartlarının belirli teknik kriterler doğrultusunda değerlendirilmesini kapsar. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı da bakım kayıtlarının periyodik kontrol raporu yerine kullanılamayacağını açıkça belirtmektedir.
Aydın'da bir işletmenin forkliftinin bakımının yapılmış olması, forkliftin periyodik kontrolünün yapıldığı anlamına gelmez.
Aynı şekilde bir elektrik panosunun temizlenmiş olması, elektrik tesisatının veya ilgili tesisatın mevzuat kapsamındaki periyodik kontrolünün gerçekleştirildiği anlamına gelmez.
Güncel düzenlemeye göre periyodik kontrol raporlarında kontrolün izlenebilirliğini sağlayacak ayrıntılı bilgilerin bulunması gerekir.
Raporda işyerine ilişkin bilgiler, kontrolün başlangıç ve bitiş tarih ve saatleri, bir sonraki kontrol tarihi, kontrol yöntemi ve yetkili kişiye ilişkin bilgiler gibi unsurlar yer alır.
Başlıca rapor bölümleri şunlardır:
Raporda kontrolün gerçekleştirildiği işyerine ilişkin bilgiler bulunur.
Bunlar arasında:
İşyerinin unvanı
Adresi
SGK sicil bilgileri
İSG-KATİP sözleşme bilgileri
Periyodik kontrol başlangıç tarihi ve saati
Periyodik kontrol bitiş tarihi ve saati
Rapor tarihi
Bir sonraki kontrol tarihi
Kontrol yöntemi
gibi bilgiler yer alabilir.
Bu bilgiler raporun hangi işyerine ve hangi kontrol faaliyetlerine ait olduğunun belirlenmesi açısından önemlidir.
İş ekipmanının tanımlanabilmesi ve izlenebilirliğinin sağlanması gerekir.
Ekipmana göre;
Marka
Model
İmal yılı
Seri numarası
İşletme tarafından verilen ekipman adı
Ekipmanın bulunduğu bölüm
Teknik özellikler
Kapasite
Çalışma basıncı
Kaldırma kapasitesi
gibi bilgiler rapora dahil edilebilir.
Bu bilgiler ekipmanın başka bir ekipmanla karıştırılmasını önler.
Örneğin Aydın'daki bir fabrikada 10 adet forklift bulunuyorsa yalnızca "forklift kontrol edildi" şeklinde genel bir ifade yeterli değildir. Hangi forkliftin kontrol edildiğinin belirlenebilmesi gerekir.
Raporun önemli bölümlerinden biri de periyodik kontrol metodudur.
Kontrol sırasında hangi standardın, yönetmeliğin, teknik kriterin veya uygun durumda üretici tarafından tavsiye edilen yöntemin esas alındığının belirtilmesi gerekir.
Güncel düzenleme, raporda ilgili standardın numarası ve adının veya muayene/test kriterinin alındığı yönetmeliğin belirtilmesini; bunların bulunmaması halinde üretici tavsiyesinin, o da mevcut değilse risk değerlendirmesi sonucunda belirlenen yöntemin esas alınmasını öngörmektedir.
Bu nedenle iyi hazırlanmış bir periyodik kontrol raporu yalnızca ölçüm değerlerinden oluşmaz.
Hangi yöntemle kontrol edildiği de raporda açıklanmalıdır.
Aydın'da işletmeler tarafından en çok ihtiyaç duyulan kontrol alanlarından biri elektrikle ilgili tesisatlardır.
Elektrik tesisatı, topraklama tesisatı, paratoner tesisatı, transformatör ve benzeri elektrikle ilgili tesisatların periyodik kontrolleri ilgili yetkinliğe sahip kişiler tarafından gerçekleştirilmelidir.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın güncel açıklamasına göre elektrik tesisatı, topraklama tesisatı, paratoner tesisatı, akümülatör, transformatör ve benzeri elektrikle ilgili tesisatların periyodik kontrolleri ilgili elektrik branşındaki yetkili kişilerce yapılabilir.
Elektrik tesisatı kontrol raporunda yapılan inceleme ve ölçümlere ilişkin sonuçların açık biçimde kayıt altına alınması önemlidir.
Aydın'da özellikle:
Fabrikalar
Oteller
Restoranlar
Depolar
Atölyeler
AVM ve ticari yapılar
Tarımsal işletmeler
GES tesisleri
Üretim tesisleri
gibi işletmelerde elektrik tesisatının teknik durumunun değerlendirilmesi önem taşır.
Topraklama ölçümü, elektrik tesisatının güvenliğinin değerlendirilmesinde önemli kontrollerden biridir.
Ancak yalnızca ölçüm cihazından çıkan bir direnç değerinin yazılması her zaman yeterli değildir.
Ölçüm sonucu ilgili teknik kriterlerle birlikte değerlendirilmelidir.
Topraklama kontrol raporunda işletmenin, tesisatın ve kontrol edilen sistemin tanımlanması; kullanılan yöntem ve ölçüm sonuçlarının kayıt altına alınması gerekir.
Aydın'da fabrika, otel, depo, ticari bina, tarımsal işletme ve diğer işyerlerinde topraklama sistemlerinin kontrolü işletmenin elektrik altyapısına göre planlanabilir.
Yıldırımdan korunma sistemleri için yapılan kontroller de raporlanmalıdır.
Paratoner veya yıldırımdan korunma sisteminin yapısına göre;
Sistem bileşenleri
İniş iletkenleri
Bağlantılar
Topraklama bağlantıları
Fiziksel durum
Ölçüm sonuçları
gibi unsurlar değerlendirilebilir.
Burada da kontrolün kapsamı sistemin tipine ve uygulanması gereken teknik kriterlere göre belirlenmelidir.
Forkliftler, işyerlerinde yük kaldırma ve taşıma amacıyla kullanılan ekipmanlardır.
Forklift periyodik muayenesinde ekipmanın teknik özellikleri, kaldırma kapasitesi, mekanik ve güvenlik bileşenleri ve ilgili kontrol kriterleri değerlendirilir.
Raporun hangi forklifte ait olduğunun açıkça belirlenmesi önemlidir.
Özellikle aynı işletmede birden fazla forklift bulunuyorsa;
marka + model + seri numarası + kapasite
gibi bilgiler üzerinden ekipmanın izlenebilirliği sağlanmalıdır.
Kontrol sonucunda tespit edilen uygunsuzlukların raporda açık biçimde belirtilmesi gerekir.
Vinç, monoray, caraskal, platform ve benzeri kaldırma ekipmanlarında periyodik kontrolün kapsamı ekipmanın türüne göre değişir.
Kontrol sırasında ekipmanın kapasitesi, mekanik aksamı, kaldırma sistemi, bağlantıları, güvenlik düzenekleri ve gerekli testler değerlendirilir.
Gerçekleştirilen test ve muayenelerin sonuçları rapora işlenir.
Özellikle kaldırma ekipmanlarında yalnızca görsel kontrol yapılması gereken durumlarla test ve deney gerektiren durumların birbirinden ayrılması önemlidir.
Bu nedenle rapor, ekipmanın gerçek kontrol yöntemini yansıtmalıdır.
Kompresörler ve hava tankları gibi basınçlı ekipmanlarda kontrol sırasında ekipmanın teknik özellikleri ve çalışma şartları dikkate alınmalıdır.
Rapor kapsamında ekipmanın:
Markası
Modeli
Seri numarası
İmal yılı
Hacmi
Çalışma basıncı
Test bilgileri
Kontrol yöntemi
gibi teknik bilgileri yer alabilir.
Basınçlı ekipmanların kontrolünde uygulanacak test ve muayene yöntemleri ekipmanın türüne ve ilgili teknik kriterlere göre belirlenir.
Yangın tesisatlarının kontrolünde raporun kapsamı tesisatın yapısına göre belirlenmelidir.
Yangın pompası, yangın tesisatı ve diğer yangın güvenlik sistemlerinde yapılan kontrol ve testlerin sonuçları kayıt altına alınmalıdır.
Özellikle otel, fabrika, depo, AVM ve büyük ticari işletmelerde yangın sistemlerinin teknik durumunun belgelenmesi önemlidir.
Ancak burada da yangın tesisatı kontrolü ile yangın söndürme tüplerinin dolum veya bakım işlemlerinin aynı hizmet olmadığı unutulmamalıdır.
Periyodik kontrol sırasında ekipmanın güvenli kullanımını etkileyen eksiklikler tespit edilebilir.
Bu durumda raporda uygunsuzluğun ne olduğu mümkün olduğunca açık şekilde belirtilmelidir.
"Arızalı" veya "uygunsuz" şeklinde tek kelimelik ifadeler yerine, tespit edilen teknik problemin açıklanması işletmenin eksikliği gidermesine yardımcı olur.
Güncel mevzuat kapsamında kusurların değerlendirilmesi ve güvenli kullanımı etkileyen durumlarda gerekli işlemlerin uygulanması önemlidir. Bakanlığın 2025 değişikliğine ilişkin açıklamasında ağır kusurlu ekipmanın kusur giderilinceye kadar çalıştırılmaması gerektiği de belirtilmektedir.
Eksiklikler giderildikten sonra gerekiyorsa yeniden kontrol gerçekleştirilerek durum ayrıca raporlanabilir.
Periyodik kontrol raporunda yetkili kişinin kim olduğunun ve ilgili yetkinlik bilgilerinin izlenebilir olması gerekir.
Güncel düzenlemede raporda periyodik kontrolü gerçekleştiren kişinin:
Adı ve soyadı
Mesleği
EKİPNET kayıt numarası
gibi bilgilerinin bulunması ve raporun imzalanması öngörülmektedir. Bakanlık ayrıca yetkili kişinin imzasının bulunmadığı raporların geçersiz olduğunu belirtmektedir.
Bu nedenle Aydın'da periyodik kontrol hizmeti satın alan işletmelerin raporun yalnızca PDF olarak kendilerine gönderilmiş olmasına bakmaması gerekir.
Raporun mevzuat açısından gerekli bilgileri taşıması önemlidir.
Periyodik kontrol hizmetlerinde İSG-KATİP süreci de önem taşır.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın güncel açıklamasına göre işveren ile periyodik kontrol yapmaya yetkili kişi arasında, hizmet gerçekleştirilmeden en geç bir gün önce İSG-KATİP sistemindeki örneğe uygun sözleşmenin düzenlenmesi ve karşılıklı olarak onaylanması gerekmektedir.
Bakanlığın SSS sayfasında da İSG-KATİP üzerinden sözleşme olmaksızın düzenlenen periyodik kontrol raporlarının geçersiz olduğu belirtilmektedir.
Bu nedenle Aydın'daki işletmeler periyodik kontrol hizmeti alırken:
"Rapor verilecek mi?"
sorusunun yanında,
"İSG-KATİP sözleşmesi yapılacak mı?"
sorusunu da sormalıdır.
Periyodik kontrol raporu, ilgili ekipman için periyodik kontrol yapmaya yetkili kişi tarafından gerçekleştirilen muayene ve testler sonucunda hazırlanır.
Burada önemli olan yalnızca raporu hazırlayan kişinin mühendis, tekniker veya teknik personel olması değildir.
Kişinin kontrolünü gerçekleştireceği ekipman için mevzuatta aranan eğitim, yetkinlik ve EKİPNET kayıt şartlarını taşıması gerekir.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, periyodik kontrol yapmaya yetkili kişilerin gerekli eğitim ve şartları sağlaması ve EKİPNET sisteminde kayıtlı olması gerektiğini açıklamaktadır.
Bu nedenle Aydın'da periyodik muayene raporu alınırken ekipmana özel yetkinlik mutlaka sorgulanmalıdır.
Periyodik kontrol raporunun geçerlilik süresi bütün ekipmanlar için aynı değildir.
Kontrol periyodu;
Ekipmanın türüne
İlgili yönetmelik hükümlerine
EK-III tablolarına
İlgili standarda
Üretici tarafından belirtilen kriterlere
Ekipmanın kullanım şartlarına
göre değerlendirilir.
Bu nedenle bütün ekipmanlar için "rapor bir yıl geçerlidir" şeklinde genel bir ifade kullanmak doğru değildir.
Örneğin bazı kaldırma ve iletme ekipmanlarında azami kontrol periyotları farklı olabilir. Elektrikle ilgili tesisatlarda ise ilgili standartlarda aksi belirtilmedikçe yıllık kontrol yaklaşımı Bakanlığın SSS açıklamasında belirtilmektedir.
Dolayısıyla Aydın'da periyodik kontrol planı hazırlanırken ekipman bazında değerlendirme yapılmalıdır.
Aydın periyodik kontrol raporu fiyatı tek bir rakam değildir.
Çünkü fiyatlandırma kontrol edilecek ekipmanın türüne ve sayısına göre değişir.
Örneğin:
Tek bir forklift
Bir elektrik tesisatı
Bir vinç
Bir kompresör
Bir basınçlı hava tankı
Bir otelin bütün teknik ekipmanları
Bir fabrikanın çok sayıda iş ekipmanı
aynı kapsamda değerlendirilemez.
Fiyat belirlenirken ekipman sayısı, kontrolün teknik kapsamı, uygulanacak testler, tesisin büyüklüğü, ulaşım, raporlama ve gerekli çalışma koşulları dikkate alınmalıdır.
Bu nedenle Aydın periyodik kontrol fiyatı araştırırken yalnızca "rapor kaç TL?" şeklinde fiyat karşılaştırması yapmak yerine hangi ekipmanların hangi kapsamda kontrol edileceğini belirlemek daha sağlıklı olur.
İşletmeler hizmet almadan önce şu noktaları kontrol etmelidir:
1. Kontrol edilecek ekipman belli mi?
Raporun hangi ekipmana ait olduğu açıkça anlaşılmalı.
2. Yetkili kişi belli mi?
Kontrolü gerçekleştirecek kişinin ilgili ekipman için yetkinliği bulunmalı.
3. EKİPNET kaydı var mı?
Rapor üzerinde gerekli EKİPNET bilgileri bulunmalı.
4. İSG-KATİP süreci tamamlanıyor mu?
Mevzuatın öngördüğü sözleşme süreci yerine getirilmeli.
5. Kontrol yöntemi belirtiliyor mu?
Raporda kullanılan standart veya teknik kriter açıkça gösterilmeli.
6. Ölçüm ve test sonuçları raporlanıyor mu?
Yapılan muayene ve testler kayıt altına alınmalı.
7. Uygunsuzluklar açıklanıyor mu?
Tespit edilen sorunlar işletmenin anlayabileceği ve teknik olarak takip edebileceği şekilde belirtilmeli.
8. Yetkili kişinin imzası bulunuyor mu?
Raporun onay ve imza bölümü eksiksiz olmalı.
Aydın'da periyodik kontrol hizmeti; işletmenin sahip olduğu ekipmanların belirlenmesiyle başlayan, ekipman türüne göre yetkili kişinin ve kontrol yönteminin belirlenmesiyle devam eden teknik bir süreçtir.
Efeler, Nazilli, Söke, Kuşadası, Didim, Germencik, İncirliova, Çine, Bozdoğan, Kuyucak, Köşk, Koçarlı ve Aydın'ın diğer ilçelerinde faaliyet gösteren işletmelerin ihtiyaç duyduğu periyodik kontrol kapsamı işletmenin faaliyet alanına göre değişebilir.
Bir otelin kontrol ihtiyacı ile fabrikadaki ekipmanların kontrol ihtiyacı aynı değildir.
Aynı şekilde bir depo, restoran, tarımsal işletme, üretim tesisi veya atölyede farklı iş ekipmanları bulunabilir.
Bu nedenle Aydın periyodik muayene ve kontrol raporu hazırlanırken önce ekipman envanteri oluşturulmalı, ardından ekipmanın ilgili mevzuat kapsamında olup olmadığı ve hangi teknik kriterlere göre kontrol edilmesi gerektiği belirlenmelidir.
Kontrol, yetkili kişi tarafından gerçekleştirildikten sonra sonuçlar raporlanmalı; tespit edilen uygunsuzluklar işletmeye bildirilmelidir.
Doğru hazırlanmış bir periyodik kontrol raporu, yalnızca bir belge değil; işletmede kullanılan ekipmanın kontrol tarihini, teknik özelliklerini, uygulanan yöntemi, test sonuçlarını, tespitleri ve kontrol sonucunu izlenebilir hale getiren teknik kayıttır.
Bu nedenle Aydın'da periyodik muayene hizmeti alırken raporun varlığından çok, raporun mevzuata ve yapılan gerçek kontrol faaliyetlerine uygun hazırlanmış olması önemlidir.